vorige pagina
La Grande Borne
Naam Cichorium endivia
Andijvie
Familie Asteraceae
Composietenfamilie
Categorie (tbv rotatieschema) Bladgewassen
Land/Gebied van herkomst Middellandse Zeegebied
 
Geslacht van bekende groenten als andijvie en witlof, groenlof en roodlof. Andijvie is een oude groente afkomstig uit het Middellandse Zeegebied en reeds onder de Romeinen goed gekend. De wilde vorm wordt beschouwd als de stamplant voor de tegenwoordige rassen. Andijvie wordt vooral als sla gegeten maar vormt in tegenstelling tot kropsla, geen gesloten krop. In verschillende gebieden wordt andijvie ook als groente gekookt of rauw toegevoegd aan gekookte aardappelen. In cultuur zijn vooral de breedbladige en de krulandijvie in trek.
Witlof stamt af van de wilde cichorei die in Europa voorkomt. Verder is hij inheems in Siberië, Zuidwest-Azië en Noord-Afrika. Reeds bij het begin van onze jaartelling was cichorei reeds bekend. Het is een slordig groeiende plant met meestal lichtblauwe blauwen, soms ook roze of wit. De wilde cichorei kom je tegen op enigszins zonnige bermen van wegen en akkers en op taluds. De gekweekte vormen van de wilde cichorei, vaak nog als landbouwgewas geteeld, dienden tot na de Tweede Wereldoorlog voor het maken van koffiesurrogaat. Uit deze soort zijn later rassen ontstaan die gegeten worden als salades. De witlofcultuur is bekend sinds de 19e eeuw. Men eet de geelwitte bladeren van de getrokken spuit.
 
Andijvie kent twee verschillende verschijningsvormen . Enerzijds de gladbladige of breedbladige andijvie en anderzijds de krulandijvie.
Bij de gladbladige rassen maken we onderscheid tussen types die vooral geschikt zijn voor voorjaars- en zomerteelt ( Nummer Vijf - types genoemd soms), en de rassen van het type 'Breedblad Volhart Winter' die we moeilijker kunnen kweken in voorjaar en vroege zomer wegens de te grote gevoeligheid voor opschieten. Deze benamingen zijn bij de recente rassen dikwijls niet meer terug te vinden. Het is dus zaak te letten op het aanbevolen teelttijdstip als je een pakje zaad koopt.
Wat betreft krulandijvie kan je rekenen op de beste slaagkansen wanneer je kiest voor het grove krultype 'Walonne'. Hou je van het fijnere werk en van een fijnere smaak  dan kan je je misschien wagen aan een teelt van het type 'Très Fine Maraîchère'. Het is een risicoteelt want de kans dat er bruine randjes in het hart van de plant ontstaan is heel groot. Enkel voor gevorderde liefhebbers dus.

Grond

Andijvie kan op verschillende grondsoorten worden geteeld, maar de vochtvoorziening moet goed zijn. Het gewas heeft veel en regelmatig vocht nodig om vlot te kunnen doorgroeien. Als gevolg van een korte droogteperiode kan  groeistilstand optreden met bloemstengelvorming tot gevolg. Krulandijvie zal snel rand vertonen als er tijdens de teelt verschillende groeistoornissen door droogte optraden.
   

Zaaien en Verspenen

Als je andijvie zaait bij een te lage temperatuur (minder dan 15° C) is er veel kans dat de krop niet voldoende uitgroeit en al snel zal doorschieten. Ook lange dagen (meer dan 14 uur licht) tijdens de uitgroei van de krop zijn ideaal om de plant snel te doen bloeien. Andijvie is dan ook een herfstgroente bij uitstek: voldoende hoge temperaturen bij de opkweek en korter wordende dagen tijdens de uitgroei van de plant. Zaaien in het voorjaar is niet onmogelijk meer dankzij de nieuwe rassen die speciaal daarvoor geselecteerd werden. Toch maakt vroege zaai de teelt heel wat moeilijker. Ook zul je nooit even zware kroppen kunnen oogsten als in het najaar. Andijvie kunnen we zaaien tot eind juli, daarna wordt het echt wel te laat.
Planten van andijvie kan tot ten laatste eind augustus, alhoewel half augustus een betere keuze is. De plantafstand is ruimer dan bij sla: 40x35 cm


 

Bemesting

Andijvie is dankbaar voor organische mest, ruim op voorhand  ingewerkt. Voor het planten kan nog een kleine hoeveelheid samengestelde meststof worden toegediend. Een normale hoeveelheid is bijvoorbeeld 60 gram per m² 12-12-17
 
 
Andijvie, Nuance. Dit ras is speciaal ontwikkeld voor kwekers en ook zeer geschikt voor de hobby tuinder. ‘Nuance' is geschikt voor de zomer- en herfstteelt. ‘Nuance' geeft zware, uniforme, geelgroene kroppen, is minder gevoelig voor schieten (het vormen van een bloeistengel) en heeft een geringe gevoeligheid voor smet. Geschikt voor kas- en vollegrondteelt. Zaaien: vroege uitzaai (vanaf maart tot half mei) lukt alleen goed onder glas bij een temperatuur van 20-22 ?C. Pas vanaf mei tot en met juli kunt u op een zaaibed in de vollegrond zaaien. De jonge plantjes ca. 4 weken na het zaaien in de vollegrond uitplanten. Dat geldt ook voor planten uit de vroege uitzaai. Plantafstand 30 x 30 cm. Houd de groeiplek na het uitplanten steeds goed vochtig. Oogst: vanaf half mei tot oktober, afhankelijk van de zaaitijd. Bewaren: in het groentevak van uw koelkast. Geschikt voor invriezen.
Batavia kan rauw als sla worden gebruikt of gestoofd als andijvie. Dit type staat tussen de kropsla en ijssla in.
Andijvie Wallonne Despa, vanwege het gekrulde blad ook wel 'krulandijvie' genoemd. Dit zaad is geteeld, geschoond en gecontroleerd door Nunhems Zaden. ‘Wallonne Despa' is een exclusief Nunhems kwaliteitsproduct. ‘Wallonne Despa' is een sterk andijvieras dat speciaal geschikt is voor de herfstteelt. Deze planten van tuinderskwaliteit zijn zeer uniform met mooi fijngekruld blad en een vol geel hart. Een zeer smakelijk andijvieras dat laat geoogst kan worden. ‘Wallonne Despa' is niet of nauwelijks gevoelig voor schieten (het vormen van een bloeistengel). De kroppen worden zeer groot. Zaaien: van half juni tot eind juli op een zaaibed in de vollegrond. De planten kunnen 4, weken na het zaaien worden uitgeplant. Plantafstand 30 x 30 cm. Op deze afstand groeien de planten niet zo snel tegen elkaar, wat de kans op ‘smetten' (rotting) vermindert. Oogst: in oktober/november. Wanneer strenge vorst wordt voorspeld, de kroppen oogsten en vorstvrij bewaren.
Andijvie, Nummer Vijf. Deze speciale selectie is geschikt voor de voorjaars- en zomerteelt. ‘Geeft zware, uniforme, geelgroene kroppen. Is minder gevoelig voor schieten (het vormen van een bloeistengel) en heeft een geringe gevoeligheid voor smet. Geschikt voor kas- en vollegrondsteelt. Zaaien: vroege uitzaai (vanaf maart tot half mei) lukt alleen goed onder glas bij een temperatuur van 20-22°C. Pas vanaf half mei tot juli kunt u op een zaaibed in de vollegrond zaaien. De jonge plantjes ca. 4 weken na het zaaien in de vollegrond uitplanten. Dat geldt ook voor planten uit de vroege uitzaai. Plantafstand 30 x 30 cm. Houd de groeiplek na het uitplanten steeds goed vochtig. Oogst: vanaf half mei tot oktober, afhankelijk van de zaaitijd. Bewaren: in het groentevak van uw koelkast. Geschikt voor invriezen.